LABORATUVARLAR

BİTKİ GEN TEKNOLOJİLERİ LABORATUVARI

ARAŞTIRMA ALANLARI 

• Tahıllarda biyotik ve abiyotik stres toleransının yapısal ve işlevsel genomik düzeyde incelenmesi,
• Bitki gen kaynaklarının moleküler tanımlanması
• Bitki doku kültürü sistemlerinin kurulması
• Bitkilere gen transferi ve heterolog protein üretimi

Bitki Gen Teknolojileri Laboratuvarı, uzman araştırmacı kadrosu ve uluslararası düzeyde cihaz ekipman alt yapısı ile en güncel teknolojileri kullanarak, ülkemiz öncelikleri doğrultusunda temel ve uygulamalı Ar – Ge çalışmaları yürütmektedir. Ayrıca laboratuar, sahip olduğu potansiyeli, araştırma çalışmalarının yanı sıra endüstriyel hizmet olarak da bitki biyoteknolojisi ve moleküler genetiği alanında çok geniş bir yelpazede kamu ve özel sektör kuruluşlarının ihtiyacına sunmaktadır.

Son yıllarda ağırlıklı olarak tarımsal biyoteknoloji alanında sürdürülen projeler ile ülkemizin tarımsal üretimini sınırlayan sorunların çözümünün yanı sıra biyoteknolojinin ileri tarım teknolojileri ile birlikte bitki ıslah ve üretim çalışmalarında kullanımının yaygınlaştırılması da hedeflenmektedir. Bu projeler kapsamında ülkemiz için stratejik öneme sahip buğday bitkisinde tuz toleransı ve sarı pas hastalığı dayanıklılığı ile ilişkili moleküler düzeyde çalışmalar yürütülmekte ve bu stres etmenleri nedeniyle meydana gelen ürün kayıpları ve ekonomik zararlar minimuma indirilmeye çalışılmaktadır. Bu amaçla bir yandan dayanıklılıkta rol alan yeni gen kaynaklarının belirlenmesi ve yapısal/işlevsel analizleri yeni nesil teknolojiler ile gerçekleştirilmekte, diğer yandan da bitki ıslah programlarında kullanılmak üzere dayanıklı bitki genotiplerinin etkin biçimde seçimine olanak tanıyacak çok sayıda ve farklı tipte moleküler markör geliştirilmektedir.

YÜRÜTÜLEN PROJELER

Türkiye Geofitlerinin Kültüre Alınması Yeni Tür ve Çeşitlerin İlgili Sektörlere Kazandırılması

Program: TÜBİTAK 1007 - Kamu Kurumları AR-GE Projelerini Destekleme Programı
Destekleyen Kuruluş: Kocaeli İl Tarım Müdürlüğü
Proje Süresi: 2010-2014

Buğdayda Sarı Pas Hastalığı Dayanıklılık Mekanizmasının Yeni Nesil İki Boyutlu Sıvı Kromatografi Sistemi Kullanılarak Proteom Düzeyinde İncelenmesi

Program: AB COST Programı
Destekleyen Kuruluş: TÜBİTAK Uluslararası İşbirliği Dairesi Başkanlığı
Proje Süresi: 2009-2012

TAMAMLANAN PROJELER

Kışlık Ekmeklik Buğday (Triticum aestivum L.)'da Sarı Pas Hastalığına Dayanıklılık İçin Moleküler Markörlerin Geliştirilmesi

Program: TÜBİTAK 1007 - Kamu Kurumları AR-GE Projelerini Destekleme Programı
Destekleyen Kuruluş: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Tarımsal Araştırmalar Genel Müdürlüğü (TAGEM)
Proje Süresi: 2006-2011

Aegilops tauschii’de Tuz Stresine Dayanıklılığı Sağlayacak Yeni Gen Kaynaklarının Belirlenmesi Ve Fizyolojik, Moleküler Karakterizasyonu

Destekleyen Kuruluş: TÜBİTAK Araştırma Destek Programları Başkanlığı (ARDEB) - Sağlık Bilimleri Grubu (TBAG)
Proje Süresi: 2005-2008

Kâğıtlık Hammadde Nitelikleri Biyogenetik Olarak Geliştirilmiş Kavak Klonlarının Etüd ve Araştırılması II

Destekleyen Kuruluş: Türkiye Selüloz ve Kâğıt Fabrikaları Genel Müdürlüğü
Proje Süresi: 1999-2001

Pamuk Bitkisine Ağır Metallere ve Mantar Hastalıklarına Karşı Genetik Mühendisliği ile Dayanıklılık  Kazandırılması

Destekleyen Kuruluş: Türk Tekstil Vakfı
Proje Süresi: 1999-2001

EUREKA - 1322 Cereal Stresstol Project – Abiotic Stress Tolerance in Wheat and Barley

Destekleyen Kuruluş: TÜBİTAK Başkanlığı
Proje Süresi: 1998-2001

Kağıtlık Hammadde Nitelikleri Biyogenetik Olarak Geliştirilmiş Kavak Klonlarının Etüd ve Araştırılması

Destekleyen Kuruluş: Türkiye Selüloz ve Kağıt Fabrikaları Genel Müdürlüğü
Proje Süresi: 1995-1998

Hızlı Büyüyen Orman Ağaçlarının Mikroçoğaltımı: Paulownia elongata’nın Endüstriyel Amaçlar için Mikro üretim Sistemlerinin Kurulması

Destekleyen Kuruluş: Özel sektör
Proje Süresi: 1998-1999

YAYINLAR

• Ercan, S., Ertuğrul, F., Aydın, Y., Akfırat, F., Hasançebi, S., Akan, K., Mert, Z., Bolat, B., Yorgancılar, O., Altınkut Uncuoğlu, A.,  an EST - SSR Marker Linked with Yellow Resistance in Wheat, Biologia Plantarum, 4 54 91-696, 7 2010

• Akfırat Şentürk, F., Aydın, Y., Ertuğrul, F., Hasançebi, S., Budak, H., Akan, K., Mert, z., Bolat, N., Altınkut Uncuoğlu, A., A Microsatellite Marker for Yellow Rust Resistance in Wheat, Cereal Research Communication, 38 2 203-210 6 2010

• Karakaş, Ö., Gürel, F., Altinkut Uncuoğlu, A., Exploiting a Wheat EST Databese to Assess Genetic Diversity, Genetics and Molecular Biology, 11 2010

• Oğraş, T. Risk Assessment Strategies for Transgenic Plants, Acta Physiologiae Plantarum, 1-11 10 2010

•  Yumurtaci A, Aydin Y., Uncuoglu A.A. “Cytological changes in Turkish Durum and Bread Wheat Genotypes in Responce to Salt Stress”,  Acta Biologia Hungarica, Vol:60(1), Acta (2), pp.221-232 (2009)

• Temel, A., Senturk-Akfirat, F., Ertugrul, F., Yumurtaci, A., Aydin, Y., Talas-Ogras, T., Gozukirmizi, N., Bolat, N., Yorgancilar, O., Belen, S., Yildirim, M., Cakmak, M., Ozdemir, E., Cetin, L., Mert Z., Sipahi, H., Albustan, S., Akan, K., Dusunceli, F., Altınkut-Uncuoğlu A. “Yr10 Gene Polymorphism in Bread Wheat Varieties”, African Journal of Biotechnology, 7 (14), 2328-2332. (2008)

• Altınkut Uncuoglu, A., Bidyut K. Sarmah, Kiran K. Sharma, P. Bhatnagar-Mathur, Milind B. Ratnaparke, Pankaj Pawar Chickpea, in Kole, C. and Hall, T. C. (eds.), “Compendium of Transgenic Crop Plants: Transgenic Legume Grains and Forages”, Blackwell Publishing, Oxford, UK, pp 171-188, (2008). ISBN: 978-1-4051-6924

• Altınkut, A., Kotseruba, V., Kirzhner, V. M., Nevo, E., Raskina, O., Belyayev, A. Ac-like “Transposons in Populations of Wild Diploid Triticeae Species: Comparative Analysis of Chromosomal Distribution”. Chromosome Research 14, 307-317, (2006)

• Altınkut, A.,  Raskina, O., Nevo, E., Belyayev, A. “En/Spm-like Transposons in Poaceae Species: Transposase Sequences Variability and Chromosomal Distribution”. Cellular and Molecular Biology Letters, 11(2), 214-22, (2006)

• Çingilli, H., Altınkut, A., Akçin, A. “The Use of Microsatellite Markers in the Annual and Perennial Cicer Species Growing in Turkey”. Biologia Bratislava, 60(1), 93-98, (2005)

• Altınkut, A., Gözükırmızı N. “Search for Microsatellite Markers Associated With Water Stress Tolerance in Wheat Through Bulked Segregant Analysis”. Molecular Biotechnology, 23, 97-106,(2003)

• Altınkut, A., Kazan, K., Gözükırmızı, N. “AFLP marker linked to water-stress-tolerant bulks in barley (Hordeum vulgare L.)”. Genetics & Molecular Biology, 26(1),77-82, (2003)

• Altınkut, A., Kazan, K., İpekçi, Z., Gözükırmızı, N. “Tolerance to Paraquat is a Correlated With the Traits Associated With Water Stress Tolerance in Segregating F2 Population of Barley and Wheat”. Euphytica, 121, 81-86, (2001)

• İpekçi, Z., Altınkut, A., Kazan, K., Bajrovic, K., Gözükırmızı, N. “High Frequency Plant Regeneration From Nodal Explants of  Paulownia elongata”. Plant Biology, 3, 113-115, (2001)

• Miller C. A., Altınkut, A., Lapitan N.L.V A “Microsatellite Marker for Tagging Dn2, A Wheat Gene Conferring Resistance to the Russian Wheat Aphid”. Crop Science, 41, 1584-1589, (2001)

ÜRÜNLER

• Sarı pas hastalığına dayanıklı buğday bitkilerini belirlemede kullanılan DNA markörleri
• Tuz stresine dayanıklılığı sağlayacak yabani buğday D genomuna özgün yeni genler

DİĞER BİLGİLER

Bitki Gen Teknolojileri Laboratuvarı;

• Çeşitli bitki türlerinde değişik tipte moleküler markör teknolojilerini kullanarak bitki genetik kaynaklarının tanımlanması ve markör yardımıyla seçim
• Bitki ve orman ağaçlarında DNA Parmak izlerinin çıkartılması
• Ekonomik öneme sahip kimyasal ve proteinlerin bitkilerde üretimi
• Stres toleransının proteomik düzeyde incelenmesi
• RNAi yöntemi ile gen susturma
• Flüoresan in situ hibritleme (FISH) yöntemi ile fiziksel haritalama
• Transgenik ürünlerle ilgili biyogüvenlik sistemlerinin geliştirilmesi konularında da yetkinlik sahibidir.

 Kullanılan bazı teknikler:

• DNA dizi analizi (floresan temelli kapiller elektroforez sistemi)
• Real Time PCR § Çoklu (Multiplex) Kantitatif PCR (GeXp GenomeLab Genetik Analiz Sistemi)
• 2D-LC ve LC-MS/MS ile protein ayrımı ve tanımlanması
• Pulse Field Jel Elektroforezi
• Gen Klonlama
• Moleküler Markörler

EĞİTİMLER

Güncelleme Tarihi : 05.04.2011