Projenin Amacı: İzmit ve Düzce depremleri öncesinde, sırasında ve sonrasında MAGNET (Marmara Sürekli GPS Gözlem Ağı) ve bölgede sürdürülen tekrarlamalı GPS ölçümleri ile elde edilen sonuçların gösterdiği gibi faylar üzerindeki gerilme birikimlerini saptamak, fayların zaman bağımlı davranışlarını ortaya koymak ve bu bilgilerin ışığında olası deprem potansiyelinin saptamasına yardımcı olmaktır.
Projede; TÜBİTAK MAM, Yer ve Deniz Bilimleri Enstitüsü tarafından kurulan MAGNET, Marmara'nın batısına doğru en az üç istasyon ile genişletilerek, İzmit depremine neden olan Kuzey Anadolu Fay Sistemi'nin (KAF) bu bölgedeki uzantısı üzerinde çalışılacaktır. Kalan diğer üç alıcı ise 30 E boylamı civarında KAF'ı K-G yönünde kesecek biçimde profil oluşturmak için kullanılacaktır. Bu profil ölçümleri ile depremden sonra gerilme birikiminin zaman içerisindeki değişimleri izlenecektir. Elde edilen sonuçlar ile Marmara Denizi içindeki ve batısındaki deprem riski tanımlanacaktır.

Beklenen Sonuçlar: Depremlerin belirlenmesi konusunda ki en önemli bilgi kaynağının, aktif fayların dinamiğinin anlaşılması ile elde edileceği açıktır. Bu konuda en önemli bilgi, kırık sistemlerinin sürekli olarak izlenmesi ve fay davranışlarına ilişkin modeller belirlenmesi ile elde edilmektedir. Gelişen teknoloji ile sürekli gözlem yapan GPS ağlarının kurulması sayesinde deformasyonların günlük bazda izlenmesi mümkün olmakta ve deprem kestirimi konusunda çok değerli bilgiler elde edilebilmektedir. Dünyada, bu amaçla California ve Japonya gibi deprem riski yüksek yerlerde sürekli gözlem yapan GPS ağları kurulmakta ve olası depremlerin belirlenmesi amacı ile kesintisiz gözlem yapılmaktadır.
TÜBİTAK MAM, Yer ve Deniz Bilimleri Enstitüsü Türkiye'de bu konuda çalışan ulusal ve uluslarası kuruluşlar ile deprem riskinin GPS yöntemi ile tanımlanması konusunda bir çok ortak çalışmalar gerçekleştirmiştir. İzmit ve Düzce depremlerini, başlangıcından başlayarak, yoğun olarak gözlemlemiş ve dünyada ilk defa bu yoğunlukta ve duyarlıkta ölçüm yapılmasını sağlamıştır. Halihazırda, bu konuda dünyanın sayılı kurumlarından olan Massachusetts Institute of Technology-Earth Resources Laboratory, UNAVCO ve EUREF ile ortak çalışmalarını sürdürmektedir.
Proje sonuçları genel anlamda deprem riski ile ilgili tüm kamu ve özel kuruluşlar tarafından kullanılacaktır. Bu yörelerde varolan veya planlanan büyük tesisler için deprem riskinin belirlenmesi yönünde büyük bir bilgi açığı vardır. Bu konuda, örnek olarak İzmit Körfezi Köprü Geçişi Projesi sayılabilir.
GPS ölçümlerinin deprem riski dışında da geniş bir alanda kullanılması mümkündür. Differansiyel GPS (DGPS) yardımı ile deniz/kara/hava trafiği için gerçek zamanda 1 metre veya altı duyarlıkta konum belirlemek ve konumları belirlenen hareketli cisimleri belirli bir merkezden izlemek mümkündür. Örneğin, Marmara Denizi ile İstanbul ve Çanakkale Boğazlarındaki deniz trafiğinin izlenmesi amacıyla, MAGNET'in kullanımı mümkün olup, bu konuda kamu ve özel kuruluşlardan gelen talepler bulunmaktadır. Ek olarak, DGPS kullanımı, haritacılık uygulamalarından başlayarak; güvenlik, sağlık, askeri her türlü alanda teknolojiye hizmet vermektedir. Bu proje ve bundan önce gerçekleştirdiğimiz proje ile TÜBİTAK MAM, Yer ve Deniz Bilimleri Enstitüsü bu konuda, Türkiye'de hizmet verebilecek tek alt yapıyı oluşturmuştur.

Destekleyen Kuruluşlar: Massachusetts Institute of Technology-Earth Resources Laboratory (ERL-MIT); ABD

Süresi: 15.07.2003 – 14.07.2005

SÜREKLİ KAYIT ALAN SABİT GSP İSTASYONLARDAN GÖRÜNTÜLER